Tôi đẩy lùi cái chết bằng cách cố sống, chịu đau đớn, phạm sai lầm, liều lĩnh, cho đi và mất mát.
ANAIS NIN
Tháng Chín năm 2006
Elliott 60 tuổi
Bức tường kính dẫn ánh sáng vào bên trong nhà, để mặt trời quét lên tường trước khi hắt xuống mặt sàn bằng gỗ hồ đào California.
Mặc một chiếc quần jean đã cũ và một chiếc áo len đan kiểu vặn thừng, Elliott đi theo cầu thang bằng kim loại dẫn xuống bếp. Hôm nay là ngày nghỉ của ông nên đương nhiên ông có ý định dùng bữa sáng một cách từ tốn. Tắm rửa và cạo râu sạch sẽ xong, ông cảm thấy mình khoẻ hẳn ra. Sáng hôm nay, căn bệnh không hành hạ ông như thường lệ như thể bóng ma của cái chết đã bị đẩy lùi nhờ vào giấc mơ kỳ diệu mà ông đã có đêm hôm qua.
Ông tự chuẩn bị cho mình một ly nước cam và một bát ngũ cốc để ra vườn nhấm nháp. Trời hứa hẹn sẽ rất đẹp. Một vài hình ảnh của chuyến du lịch buổi đêm vẫn còn lộn xộn trong đầu ông. Không còn thấy bối rối nữa, ông đặc biệt cảm thấy phấn khích. Ông vẫn còn chưa biết trong những viên thuốc đó có gì, dù là gì đi nữa thì nó cũng vẫn rất hiệu nghiệm! Đặc biệt, "chuyến đi" lần thứ hai này đã giúp ông làm sáng tỏ nhiều điều. Giờ thì ông cảm thấy đã hiểu hơn một chút về những chuyến trở về quá khứ của ông.
Trước hết, cú nhảy ngược thời gian của ông mỗi lần đều giống nhau: ba mươi năm không lệch một ngày. Đêm đầu tiên, ông đã nhìn ngày hiện trên tấm bảng đèn ở sân bay và hôm qua, tờ nhật báo đặt trên bàn đã cho ông biết thông tin.
Sau đó, rõ ràng ông có thể mang theo cả đồ vật về quá khứ vì quần áo của ông đều theo ông trong mỗi chuyến đi. Tương tự, ông có thể mang theo các đồ vật về thời đại của mình: chiếc khăn mùi xoa lấm máu là bằng chứng thuyết phục nhất.
Ngược lại, có điều gì đó vẫn khiến ông cảm thấy băn khoăn: sự ngắn ngủi của quãng thời gian lui lại trong quá khứ. Mỗi lần chỉ khoảng hai chục phút, thật ít ỏi. Chỉ đủ thời gian để trao đổi một vài câu hỏi với "bản sao của ông" là ông đã bắt đầu bị chi phối bởi những cơn run rẩy toàn thân báo hiệu sự quay trở về tương lai.
Nhưng có thể vẫn còn quá sớm để tìm ra được logíc thật sự của điều này. Suy cho cùng, có một điều chắc chắn: ông có thể du hành vượt thời gian thông qua những giấc mơ.
Quay trở vào nhà, ông ngồi trước màn hình máy vi tính. Ông là một bác sĩ phẫu thuật, song ông biết được những gì về giấc ngủ và những giấc mơ? Thật ra cũng không nhiều. Ông đã ngốn hàng tấn kiến thức khi còn đi học, nhưng ông đã quên rất nhiều. Để ôn lại, ông kết nối vào mạng và suốt cả tiếng đồng hồ sau đó ngồi tra cứu Bách khoa toàn thư y học trên mạng.
Giấc ngủ được tạo thành bởi nhiều giai đoạn nối tiếp nhau và lặp đi lặp lại suốt cả đêm.
Được rồi, đồng ý, điều này thì ông nhớ. Còn gì nữa?
Giấc ngủ nông tương ứng với các giai đoạn của Giấc ngủ với Tần sóng ngắn và giấc ngủ sâu tương ứng với các giai đoạn của Giấc ngủ Nghịch.
Giấc ngủ Nghịch ư? Ông còn nhớ láng máng...
Khái niệm này chỉ một giai đoạn của giấc ngủ trong đó hoạt động của bộ não trở nên tích cực nhất trong khi toàn bộ cơ thể lại hoàn toàn thả lỏng với tất cả các cơ đều thư giãn từ gáy tới chân.
Rồi, thế còn những giấc mơ thì sao?
Trong cuộc đời của chúng ta, trung bình chúng ta bỏ ra hai mươi lăm năm để ngủ và khoảng một chục năm để mơ. Tức là tương đương với từ 100.000 đến 500.000 giấc mơ.
Elliott ngồi trầm ngâm trước con số trên. Như vậy là cuộc sống con người phải trải qua tới hàng trăm ngàn giấc mơ! Thật vừa đáng ngạc nhiên lại vừa đáng lo ngại. Cảm thấy mình đang đi đúng hướng, ông tự cho phép mình châm một điếu thuốc rồi tiếp tục đọc:
Giai đoạn Giấc ngủ Nghịch cứ cách chín mươi phút lại diễn ra một lần và kéo dài khoảng mười lăm phút. Thời gian này chính là lúc những giấc mơ xuất hiện rõ rệt nhất.
Thông tin cuối cùng này khiến ông ngồi không yên trên ghế. Tất cả đều phù hợp: hôm trước, ông đã thiếp đi vào lúc 22 giờ để rồi "xuất hiện" vào ba mươi năm trước lúc đó khoảng 23 giờ 30. Như vậy là chuyến đi của ông đã kéo dài 90 phút: cùng khoảng thời gian để cơ thể đạt tới giai đoạn đầu tiên của giấc ngủ sâu!
Ra thế, chuyện đã diễn ra theo cách đó: trong giai đoạn này khi bộ não hoạt động, cái chất có trong viên thuốc đã có tác dụng đẩy ông ngược về quá khứ. Tất cả những chuyện này có vẻ như hoàn toàn điên rồ, song ông đã sống đến một giai đoạn của cuộc đời mà cùng với việc không tin vào bất cứ điều gì nữa, ông lại sẵn sàng tin mọi chuyện.
Nhấp chuột thêm vài lần nữa, ông tiếp tục khai thác cái thế giới bí ẩn đó để nhận ra rằng mặc dù khoa học đã khám phá ra rất nhiều điều về con người mơ như thế nào thì nó lại chẳng nói được gì nhiều về lý do tại sao. Xét nhiều mặt, giấc mơ vẫn là một điều bí ẩn. Như tất cả các hoạt động có tổ chức của cơ thể hoặc của bộ não, chắc chắn giấc mơ cũng phải có một chức năng, một mục đích nào đó...
Nhưng là chức năng, mục đích gì?
Vẫn chưa có ai đưa ra được một câu trả lời khoa học cho câu hỏi này.
Tuy nhiên, vẫn có tất cả những hoang tưởng bí hiểm lưu truyền từ thời Ai Cập cổ đại cho rằng những giấc mơ là những tín hiệu được gửi tới bởi các vị thần hoặc từ một thế giới vô hình. Song làm sao có thể tin được vào những chuyện nhảm nhí đó?
Elliott đang nghĩ về những giả thiết khác nhau thì một cú điện thoại cắt ngang dòng suy tưởng của ông. Ông nhấc máy lên và nhận ra giọng nói của Samuel Below, trưởng phòng thí nghiệm của bệnh viện, người ông đã đưa cho những cặn thuốc tìm thấy trong đáy lọ.
- Tôi đã có kết quả phân tích cho anh, Below thông báo.
- o O o -
1976
Elliott 30 tuổi
Cũng vào giờ đó, ba mươi năm trước, Elliott uống nốt tách cà phê trong phòng nghỉ giải lao của bệnh viện Lenox.
Anh bác sĩ trẻ đã xem đi xem lại đến lần thứ mười nội trong buổi sáng những dấu vân tay mà Malden đã cho người mang đến cho anh. Giờ thì anh buộc phải tin vào điều không thể tin được: từ một nơi nào đó thuộc về tương lai, một "bản sao khác của chính anh" đã tìm ra cách để du lịch vượt thời gian và tới thăm anh.
Còn để biết ông ta thực hiện điều đó như thế nào... thì lại là chuyện khác!
Elliott chưa bao giờ là người say mê truyện khoa học viễn tưởng, nhưng hồi còn học đại học anh đã nghiên cứu Enstein và thuyết tương đối của ông. Và ngài Enstein đã nói gì về du lịch vượt thời gian ấy nhỉ? Rằng điều đó hoàn toàn có thể... với điều kiện duy nhất là có thể vượt qua vận tốc ánh sáng. Ôi, anh khó mà hình dung nổi người khách kỳ lạ của anh có thể bay vòng quanh Trái đất với vận tốc 300.000 km/s, giống như một Siêu nhân già.
Vậy là câu trả lời nằm ở chỗ khác.
Có thể là ở những lỗ đen chăng? Anh đã từng xem một phóng sự trên tivi nói về những ngôi sao đang tiến dần đến tận diệt, chúng có một trường trọng lực có khả năng làm uốn cong chiều thời gian. Về lý thuyết, chẳng có gì ngăn cản tưởng tượng ra một cơ thể bị hút bởi một trong những lỗ đen đó có thể bắn ra trong một thời đại khác hoặc một thế giới.
Cũng hợp lý... chỉ có điều, cho tới nay chưa ai quan sát thấy một lỗ đen nào và thật khó có thể tin là một cơ thể con người có thể đi qua một khu vực như vậy mà không bị xé tan hoặc nghiền nát thành bụi.
Hơn nữa, đó là còn chưa kể đến rất nhiều những nghịch lý về thời gian khác đã làm chủ đề cho rất nhiều bộ phim và cuốn sách thuộc thể loại này. Và nếu như trong khi quay trở về quá khứ, anh đã ngăn cản việc bố tương lai của anh gặp mẹ tương lai của anh thì sao? Và nếu anh giết chết bố mẹ đẻ của mình trước khi họ sinh ra anh thì sao? Đến lúc đó ta sẽ rơi vào một vòng luẩn quẩn giữa sự tồn tại và không tồn tại:
Tôi đã giết tổ tiên của mình.
Vậy là tôi không được sinh ra.
Vậy thì tôi không giết tổ tiên của mình.
Vậy thì tôi đã được sinh ra.
Vậy là tôi đã giết tổ tiên của mình.
Vậy thì...
Elliott thở dài: suy cho cùng, chấp nhận giả thiết về một chuyến du lịch như vậy tương đương với việc vi phạm hàng loạt các định luật vật lý và phủ định mọi nguyên tắc về quan hệ nhân quả cũng như mọi liên kết logíc.
Thế nhưng...
Thế nhưng đang cầm trên những tấm ảnh mà anh có trong tay lại đúng là bằng chứng cho thấy rằng tất cả những câu chuyện này là có thật. Bằng chứng khoa học cụ thể nhất, anh vừa nghĩ vừa nhớ đến việc dấu vân tay của mỗi người đều là duy nhất.
Tâm trí còn để đi nơi khác,anh nghịch chiếc bật lửa mà Malden đã gửi trả lại cho anh, khiến nó làm bật ra những chùm tia sáng. Rồi anh đóng nắp chiếc Zippo lại và vụt đứng dậy khỏi ghế. Không thể ngồi một chỗ được! Những giờ vừa qua, anh đã phải tự nhồi cho mình đến hơn chục tách cà phê. Sự sợ hãi mà anh cảm nhận được đêm qua vẫn chưa biến mất, song giờ nó lại được pha trộn với sự phấn khích vì được trải qua một điều gì đó vựơt quá tầm hiểu biết của anh. Anh chỉ là một người bình thường song lại đang gặp phải một sự kiện hoàn toàn đặc biệt. Tất cả những chuyện này rồi sẽ đưa anh đến đâu? Anh không hề hay biết. Từ giờ trở đi, anh bước chân vào một chốn xa lạ và không dám chắc mình sẽ biết cách đương đầu với những gì đang chờ đợi.
Anh lại rót thêm cho mình một tách cà phê và mở cửa sổ nhìn ra phố. Vì trong phòng chỉ có một mình anh, anh bồn chồn châm một điếu thuốc lên và rít ở đầu môi đồng thời thận trọng để khỏi đánh động máy báo cháy. Từ vài phút qua, một câu hỏi cứ lẩn quẩn trong đầu anh. Liệu anh có thể liên lạc được với bản sao kia của mình đang sống ở thế giới tương lai hay không? Tại sao lại không? Nhưng làm thế nào và gửi thông điệp gì đi bây giờ?
Anh suy nghĩ một lát về vấn đề đó và không tìm ra được lời giải nào thoả đáng. Rồi như một ánh sao chổi loé lên từ đâu đó, một ý tưởng điên rồ thoáng qua đầu anh, nhưng anh liền từ bỏ ngay lập tức. Không, không được hành động tùy tiện, anh cần phải bình tĩnh lại, gạt chuyện này sang bên một lát và quay trở lại với công việc.
Đầy vẻ quyết đoán,anh ngồi vào bàn, trước một chồng hồ sơ để kết thúc nốt một số báo cáo phẫu thuật. Tuy vậy, chỉ chưa đầy hai phút, anh đành chịu không thể giả vờ được nữa. Làm sao anh có thể tập trung được sau những gì vừa trải qua! Anh nhìn đồng hồ: anh sẽ không có ca mổ nào trong vòng hơn hai tiếng nữa và nếu may mắn, anh sẽ tìm được ai đó chịu trực ca này hộ anh. Anh cởi áo blouse ra, vớ lấy áo khoác và rời nơi làm việc.
Năm phút sau, anh đã ra khỏi bệnh viện.
Trên đường từ bãi đậu xe ra, anh gặp một trong những chiếc xe tải rất đặc trưng của hãng Federal Express. Quá say sưa bởi những gì đang trải qua, anh nhún vai đầy vẻ thách thức.
Cho dù là FedEx hay UPS thì anh cũng mặc kệ.
Anh, Elliott Cooper, đang chuẩn bị gửi một thông điệp tới tương lai ba mươi năm sau...
- o O o -
2006
Elliott 60 tuổi
- Tôi đã có kết quả xét nghiệm cho anh, Below thông báo.
- Kết quả thế nào?
- À thì đó cũng là một thứ đồ ngoại lai thôi: một hỗn hợp từ cây cỏ, chủ yếu là từ lá dâu và lá sơn trà.
Elliott không tin nổi vào tai mình.
- Không có gì khác ư?
- Không. Nếu anh muốn nghe ý kiến của tôi, thì cái loại thuốc đó chắc sẽ chẳng chữa được bệnh gì ghê gớm đâu: chỉ đơn giản là một liệu pháp tâm lý thôi.
Ngơ ngác, vị bác sĩ bỏ máy. Như vậy là chẳng có một thành phần kỳ diệu nào trong những viên thuốc. Ông già người Campuchia, câu chuyện về một điều ước, niềm hy vọng được gặp lại Ilena... Tất cả chỉ là truyền thuyết. Có lẽ căn bệnh ung thư đã di căn lên não ông. Cuộc gặp gỡ với bản sao của ông, ba mươi năm về trước, chắc chắn chỉ tồn tại trong đầu ông: sự hoang tưởng của một con người đã đi tới chặng cuối của cuộc đời và là người sợ chết.
Vậy ra chức năng của giấc mơ là như thế đấy! Chẳng việc gì phải tìm kiếm trong lĩnh vực khoa học, chỉ càn dùng phép phân tích tâm lý. Mơ chỉ là sự thể hiện những mong ước thầm kín bị dồn nén, một dạng van an toàn để diễn đạt trạng thái vô thức mà không gây nguy hiểm cho cân bằng tâm lý. Elliott đã gõ đúng cánh cửa của Albert Enstein và đích thân Sigmund Freud đã mở cửa cho anh!
Thế là chỉ cần một cú điện thoại thôi đã có thể đưa ông trở lại với thực tế. Phép màu nhiệm đã hoàn toàn biến mất, và trong ánh sáng ban ngày trần trụi, những gì diễn ra buổi đêm mà trước đó ông cảm thấy rất thật giờ chỉ còn là một ảo tưởng điên rồ. Ông đã rất muốn tin vào điều đó, nhưng không... Cuộc phiêu lưu đẹp đẽ, chuyến đi ngắn ngủi xuyên thời gian hoá ra chỉ là sự tưởng tượng trong tâm trí của ông. Căn bệnh và cái chết cận kề đã đẩy ông tới mức ảo tưởng tới sự quay trở lại một thời kỳ đẹp đẽ trong quá khứ của ông.
Sự thực là ông đang sợ chết khiếp. Ông từ chối ông muốn chấp nhận sự thật rằng cuộc sống của mình đng dần kết thúc. Tất cả đều đã trôi qua quá nhanh: tuổi thơ, thời niên thiếu, tuổi trẻ, tuổi trưởng thành... Chỉ vài lần chớp mắt mà đã phải ra đi rồi sao? Khỉ thật, sáu mươi tuổi là còn quá sớm! Ông vẫn còn chưa có cảm giác mình già đi. Trước khi phát hiện ra căn bệnh ung thư này, ông vẫn còn tràn trề sinh lực. Trong những chuyến đi vì mục đích nhân đạo, ông vẫn rong ruổi qua các ngọn núi, bỏ lại phía sau đám trẻ chỉ mới ba chục tuổi hoặc bốn chục tuổi. Rồi Shakira, cô bác sĩ nội trú trẻ tuổi người Ấn xinh đẹp như mộng, vậy mà cô lại muốn đi chơi với ông, chứ không phải là với một anh chàng trẻ tuổi đang chập chững bước chân vào nghề!
Nhưng tất cả những thứ đó đều đã chấm dứt, đã qua rồi. Phía trước, chỉ còn có cái chết và sự sợ hãi đang đón chờ ông.
Nỗi sợ khi thấy cơ thể mình suy yếu dần.
Nỗi sợ phải chịu đau đớn và đánh mất khả năng tự chủ.
Nỗi sợ sẽ chết cô độc trong một căn phòng lạnh lẽo của bệnh viện.
Nỗi sợ sẽ phải bỏ lại đứa con gái của mình trên cái thế giới đầy bất ổn này.
Nỗi sợ rằng suy cho cùng, cuộc đời của ông đã chẳng có chút ý nghĩa nào.
Và nỗi sợ điều sẽ chờ ông sau đó. Một khi ông đã từ bỏ linh hồn và dấn sâu vào thế giới bên kia.
Khỉ thật...
Ông lau đi một giọt nước mắt phẫn nộ đang lăn dài trên má.
Lúc này, một cơn đau ghê gớm nổi lên như cào xé ruột gan ông. Ông đi vào trong phòng tắm, lục lọi trong tủ đựng thuốc để tìm một viên thuốc giảm đau và vã một chút nước lên mặt. Trong gương, người đàn ông đang nhìn ông có một đôi mắt sáng quắc và vằn những tia máu.
Ông còn bao nhiêu thời gian nữa? Vài ngày? Vài tuần? Hơn bao giờ hết, ông cảm thấy cần phải sống gấp, phải chạy, phải thở, phải trao đổi, phải yêu...
Không thể nói rằng ông đã thất bại trong cuộc sống: ông là cha của một cô gái mà ông rất mực yêu thương, ông đã sống có ích, ông đã đi du lịch, đã nhiều lần biết đến cảm giác tự hài lòng và đã trải qua những giờ phút vui vẻ với Matt.
Song ông vẫn luôn cảm thấy thiếu một điều gì đó.
Ilena...
Kể từ khi cô qua đời, cách đây ba mươi năm, ông đã sống một cuộc sống đứt quãng, giống như một khán giả hơn là một diễn viên thực sự trong sự tồn tại của bản thân. Và đúng là những ngày gần đây, ông đã cảm thấy dễ chịu với ý nghĩ về chuyến du lịch vượt thời gian.
Chỉ với niềm hy vọng hơi điên rồ là có thể gặp lại Ilena trước khi chết.
Nhưng giờ thì ảo tưởng đã tan biến và ông cảm thấy đau đớn khi đã để cho mình mù quáng như vậy. Ngươi sẽ thôi đau đớn khi nào ngươi dừng hy vọng, một câu ngạn ngữ dân gian đã nói như vậy.
Và Elliott không muốn đau đớn thêm nữa.
Vậy thì, để vĩnh viễn dập dắt chút hy vọng cuối cùng còn le lói trong tim, ông liền ném cái lọ nhỏ đựng những viên thuốc vào trong bồn cầu.
Ông ngập ngừng trong giây lát...
... rồi kéo cần gạt nước.